Swing Time – Zadie Smith

Door: Lydia

Aan de danslessen van Miss Isabel in Noord-Londen doen slechts twee bruine meisjes mee, in een zee van wit en roze. Dat schept een band – of ze willen of niet, en hoeveel ze ook demonstratief met de andere meisjes in de les praten. Tracey en de naamloze vertelster van Swing Time worden beste vriendinnen, zoals alleen jonge meisjes dat kunnen zijn. Beiden dromen ze ervan danseres te worden en kijken ze eindeloos opnieuw naar oude musicals. Maar slechts één van de twee blijkt voldoende talent te hebben.

Zelfs wanneer de vriendschap plots afgekapt wordt als ze vroege twintigers zijn, blijft de invloed voelbaar. De vertelster reist de wereld over, van haar thuisbasis in Londen naar Amerika, Australië en Afrika, maar Tracey is nooit ver uit haar gedachten.

“We felt we had our place in time. What person on the earth doesn’t feel this way?”

Wat vond ik van het boek?

lyNiets zo jammer als wanneer een auteur die je hoog hebt zitten, plots matige romans aflevert. Zadie Smith is één van de meest bejubelde Britse schrijfsters sinds haar debuut White Teeth uit 2000. En terecht: weinig auteurs weten rassenrelaties zo scherp te observeren, hebben zo’n goed oor voor spreektaal, vol nuances, persoonlijkheid en verborgen betekenissen. Weinig auteurs creëren zulke interessante personages.

Delen van die kwaliteiten vind je ook terug in Swing Time. Smith blinkt wederom uit in de verschillen tussen zwart en wit, maar vooral ook in de nuances daartussen: naast kleur telt namelijk nog zoveel meer mee. Tracey en de vertelster zijn beiden bruin, maar hun sociale klasse is heel anders, en dat maakt veel verschil, zo blijkt. Alleen al het feit dat de vertelster een zwarte moeder en witte vader heeft, terwijl dat voor Tracey is andersom is, blijkt onverwacht veelzeggend.

Jammer alleen dat het verhaal en de vertelster zo afschuwelijk saai zijn. Dat is bijzonder, want er gebeurt wel veel – ze danst, ze krijgt een baantje bij een MTV-achtige televisiezender, en wordt daarna persoonlijk assistente van wereldster Aimee. In die hoedanigheid reist ze de hele wereld over en leidt zelfs een liefdadigheidsproject in Mali. Maar het beklijft niet, want je krijgt geen reden om erom te geven. De vertelster heeft te weinig persoonlijkheid en te weinig gevoelens. Wat wíl ze nou eigenlijk? Ze laat zich maar meevoeren op de stroom van haar werkgever. Haar verbeten intellectuele moeder en de getalenteerde maar uiteindelijk toch kansloze Tracey zijn eigenlijk veel interessanter, maar spelen niet meer dan een bijrol.

Wat Smith wel goed doet, is via Aimee commentaar leveren op sterren die geld tegen een probleem aangooien en er verder (te) weinig over nadenken, de expertise ontberen. Maar omdat Aimee zelf een saai, eendimensionaal personage blijft, boeien ook deze hoofdstukken niet. Het leven achter de schermen van een superster blijkt veel minder interessant wanneer je de superster niet kent. Je inbeelden dat het om Britney Spears, Madonna of Angelina Jolie gaat, helpt maar kort.

Het gevoel dat overheerste nadat ik Swing Time uit had was dan ook vooral: tijd om White Teeth weer eens opnieuw te lezen.

Nieuwsgierig geworden? Koop het boek in paperback of als ebook op bol.com

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *